Năm 2007, một bảo tàng của Vương quốc Anh mang tên “Niềm tin” (Trust) đã được thành lập tại công viên Bletchley Park, nơi trong chiến tranh Thế giới thứ II từng có nhà khoa học lẫy lừng Alain Turing làm việc ngày đêm trên tiền thân của những chiếc máy tính ngày nay. Đươc giới thiệu là “nơi lưu giữ bộ sưu tập lớn nhất thế giới của những máy tính cổ vẫn còn hoạt động và một trong 100 “địa điểm không thể thay thế” hàng đầu của nước Anh, bảo tàng lưu giữ sự phát triển của ngành máy tính từ những nỗ lực tiên phong tuyệt mật của những năm 1940, qua các hệ thống lớn và máy tính chủ của những năm 1950-70, đến sự trỗi dậy của máy tính cá nhân vào những năm 1980 và sau đó.

Colossus Mark 2

Tên viết tắt của bảo tàng là TNMOC (The National Museum of Computing) và TNMOC. Toà nhà trung tâm là nơi đặt máy tính Colossus Mark 2. Trong suốt thời kỳ Thế chiến thứ II nó từng đánh bại tất cả những phương tiện thông tin mật mã do nước Đức quốc xã chế tạo mà có lẽ đứng đầu là chiếc máy mã Enigma lừng danh của quân đội phát xít cũng có trưng bầy tại đây. Hiện nay bảo tàng đã cho sửa chữa chiếc máy Colossus để nó hoạt động trở lại.

Máy mã Enigma

Bảo tàng được xây dựng để tưởng nhớ vai trò quan trọng của nước Anh trong thời kỳ đầu tiên của kỷ nguyên số. Andy Clark, một trong những sáng lập viên của bảo tàng, đã rất băn khoăn về việc không lẽ bảo tàng sẽ chỉ trưng bày toàn máy móc được đặt bên trong những chiếc tủ kính. Khi mở cửa bảo tàng cho khách thăm quan ông vui mừng thông báo rằng: “TNMOC không chỉ là bảo tàng của những chiếc máy tính mà còn là nơi sử dụng máy tính. Tại đây, khách thăm quan còn có thể “lướt” trên một hệ thống mạng được sử dụng vào năm 1976″.

Đến với Bảo tàng TNMOC, khách tham quan có thể chiêm ngưỡng nhiều chiếc máy tính từ thời kỳ đầu. Được trưng bày tại đây ngoài chiếc Colossus Mark 2 còn có máy tính mini DEC PDP 8, một chiếc máy tính Elliott 803, một số màn hình ICL, đầu cuối (terminal) điều khiển hàng không và những màn hình cũ khác.

Theo lời ông Clark, để đảm bảo cho việc bộ sưu tập nêu trên hoạt động đều đặn phải có một khoản tiền đảm bảo là 250.000 bảng Anh. Tổng cộng phải chi một khoản tiền là 6 triệu bảng để thành lập và hợp pháp hoá việc đưa bảo tàng vào hoạt động. TNMOC đã mở cửa không chính thức vào ngày 12/7/2007.

Những người có sáng kiến thành lập Bảo tàng TNMOC hiện nay đang tìm kiếm sự ủng hộ từ các quỹ thiện nguyện và cá nhân hảo tâm để có thể gây dựng một bộ sưu tập phong phú và đa dạng hơn.

Ng.Chi Cong ©2019 Bảo tàng CNTT